De Algemene Rekenkamer heeft onderzoek gedaan naar het Jaarverslag 2025 en de bedrijfsvoering van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. De Nationale Zorgreserve maakte als thema deel uit van dit onderzoek en kwam zeer positief naar voren. In het rapport dat verscheen op 20 mei 2026 concludeerde de Algemene Rekenkamer dat de belangrijkste (beleids)doelstellingen voor de Nationale Zorgreserve, zoals een minimum van 5000 zorgreservisten, al in 2026 gerealiseerd zijn in plaats van eind 2027
“Eén van de lessen uit de covidcrisis is dat Nederland niet was voorbereid op een grote en langdurige crisis in de zorg. Het bleek toen lastig om oud-zorgmedewerkers die aanboden om bij te springen, in te zetten. Belangrijke knelpunten waren de administratieve last en mismatch tussen wat zorgorganisaties nodig hadden en het aanbod aan hulp. Daarom riep de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) in 2024 de Nationale Zorgreserve in het leven,” zo licht het rapport Resultaten verantwoordingsonderzoek 2025 ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport toe. Belangrijke doelstellingen geformuleerd voor de Nationale Zorgreserve waren: het regelen van de registratie en controle van zorgreservisten en de goede aansluiting van de vraag van zorgorganisaties naar zorgreservisten en het aanbod ervan. In 2029 moet dit klaar zijn. De Algemene Rekenkamer ging in het onderzoek na of de minister op schema ligt.
Conclusies uit het rapport
De belangrijkste conclusies uit het rapport: “De minister heeft al begin 2026 haar hoofddoel bereikt, want:
- Er staan ruim 5.000 inzetbare reservisten ingeschreven.
- De zorgreservisten zijn ingeschreven op 5 profielen met vaste takenpakketten. Dat maakt het makkelijker ze te matchen met de vraag van zorgorganisaties.
- Meer dan de helft van de reservisten heeft een reservistenpas voor eenvoudige matching.
Hierdoor is de kans groot dat zorgorganisaties reservisten kunnen inzetten in een crisis, waardoor patiënten de zorg blijven krijgen die ze nodig hebben. We beoordelen de beleidsresultaten daarom als toereikend.”
Aanbevelingen vanuit de Algemene Rekenkamer
Naast de positieve conclusies formuleerde de Algemene Rekenkamer ook een aantal aanbevelingen aan de minister van VWS. Hierbij benadrukt deze vooral dat het belangrijk is dat de minister van VWS weet hoe de Nationale Zorgreserve uitpakt in de praktijk en dat de minister goed beeld heeft van hoe de zorgorganisaties zich voorbereiden. De concrete aanbevelingen aan de minister zijn:
- Voer een crisisoefening uit in de praktijk. Betrek hierbij zowel zorgreservisten, zorgmedewerkers als zorgorganisaties.
- Maak afspraken met de Nationale Zorgreserve zodat deze de minister informatie geeft over de voorbereidingen van zorgorganisaties op de inzet van reservisten.
Opvolging vanuit de Nationale Zorgreserve
SES (Stichting Extra Samen), de organisatie achter de Nationale Zorgreserve, zal opvolging geven aan de aanbevelingen van de Nationale Rekenkamer en dit samen met het ministerie van VWS oppakken. Charlotte de Schepper, bestuurder SES: “Wij zijn verheugd met de positieve resultaten van dit onderzoek. Als organisatie blijven we continu werken aan verdere verbetering van de Nationale Zorgreserve. Dit doen we in nauwe samenwerking met het ministerie van VWS, zorgorganisaties, crisispartners en andere stakeholders. En natuurlijk met de vele zorgreservisten, een community van zeer betrokken en kundige (oud-)zorgprofessionals, met solidariteit hoog in het vaandel. Het is een mooie taak om dit samen voor Nederland te kunnen inrichten”. En omdat het voor de zorg zo goed werkt zijn we, met de Nationale Zorgreserve als model, ook bezig met de verkenning voor burgerreserves gericht op andere sectoren, zoals logistiek, techniek en veiligheid.”
Beeld: Algemene Rekenkamer